Używamy ciasteczek do poprawnego wyświetlania tej strony. Jeśli nie wyrażasz zgody, zmień ustawienia przeglądarki.

Ok
Marcin Prengowski

Serwis „Piłkarska Rosja”. Wołgograd, czyli gród Stalina

Trzecie miasto-gospodarz Mundialu, któremu chcielibyśmy poświęcić nieco miejsca na naszych łamach, to Wołgograd. To tu Polacy rozegrają ostanie spotkanie w fazie grupowej. Ale nie będziemy o tym pisać. Chcemy natomiast powiedzieć nieco więcej o mieście.

Większości z nas na hasło „Wołgograd” nie nasuwają się żadne skojarzenia. Dopiero kiedy przypomnimy nazwę, jaką nosiło od 1925 do 1961 roku wszystko staje się jasne. A ta nazwa to Stalingrad!

Milionowy Wołgograd należy do największych ośrodków miejskich Rosji, ale plasuje się dopiero na trzynastym miejscu pod względem liczby ludności. Musimy pamiętać, że w Rosji jest ogromna Moskwa, a potem pięciomilionowy Petersburg. Następne ośrodki znacząco odstają – mieszka w nich od 1 do 1,5 mln osób.

Wołga, która płynie przez Wołgograd, by potem wpaść do Morza Kaspijskiego, jest największą rzeką Europy. Może to dziwić, ponieważ większość z nas uważa, że największy jest Dunaj, tymczasem Wołga jest od niego dłuższa o ponad 600 km. I to nad Wołgą oraz jej dopływami znajduje się większość ważniejszych miast europejskiej części Rosji.

Ulica Gogola w Carycynie; commons.wikimedia.org

Wołgograd przestał być Stalingradem w 1961 roku w ramach destalinizacji. Problem polegał na tym, że miasto nosiło wcześniej nazwę Carycyn. Trudno sobie wyobrazić, by władze Związku Radzieckiego zgodziły się na przywrócenie tak niefortunnej nazwy. Dlatego też zdecydowano się na odniesienie do rzeki. To nic, że słowo Carycyn nie pochodziło od słowa car, a od tatarskich słów cary-czin, co oznacza „żółta wyspa”.

Matka Ojczyzna Wzywa!; Źródło: commons.wikimedia.org

To, co jednak określa Wołgograd dziś to bitwa stalingradzka (jej nazwa się nie zmieniła). Jeden z największych pojedynków armii Osi ze Związkiem Radzieckim podczas II wojny światowej trwający 200 dni (sierpień 1942 – luty 1943). Po obu stronach łącznie zginęło ponad milion ludzi. To tu Hitler stracił impet, poświęcił całą armię i musiał przejść do defensywy. Rosjanie określają ten pojedynek jako przełomowy. Za zwycięstwo, niekwestionowane poświęcenie ludności i armii, miasto otrzymało tytuł Miasta Bohatera. Jest to wyjątkowe wyróżnienie, które otrzymało tylko kilkanaście miast w byłym ZSRR.

Miasto zostało kompletnie zniszczone, ale zgodnie z decyzją Stalina, po wojnie je odbudowano. Dziś możemy podziwiać górujący nad miastem olbrzymi posąg o nazwie Matka Ojczyzna Wzywa! Pisaliśmy o fenomenie tego typu obiektów w ZSRR.

Park Centralny w Wołgogradzie; commons.wikimedia.org

Dziś jest to swego rodzaju atrakcja turystyczna, ale przede wszystkim miejsce pamięci tworzące ogromnie ważny element tożsamości Rosjan. Bo Wielka Wojna Ojczyźniana to świadectwo ogromnego poświęcenia nie tylko armii, ale i całej ludności w obronie przed atakiem zewnętrznym. Podobnie jak wcześniej dziewiętnastowieczny najazd Napoleona tak dziś II wojna światowa pozwala na budowanie jedności wieloetnicznego przecież narodu, w oparciu o wspólną obronę ojczyzny.

Dziś ten etos jest wciąż żywy, budowany przez media, szkolnictwo i sztukę. Nie powinny dziwić, co dla nas może być widokiem szokującym, kilkuletnie dzieci w miniaturowych mundurach Armii Czerwonej przechadzające się po miejscach pamięci narodowej w asyście rodziców czy dziadków. Wołgograd jest zatem swego rodzaju miniaturą kreowanego wizerunku Rosji w oparciu o bolesne doświadczenia II wojny światowej, pomijającej oczywiście trudny aspekt bycia współodpowiedzialności za jej wybuch.

Mówiąc o dzisiejszym Wołgogradzie warto powiedzieć, że jest to ważny węzeł komunikacyjny, duży ośrodek przemysłowy oraz akademicki oraz centrum administracyjne obwodu wołgogradzkiego. Pod koniec 2013 roku miasto było celem kilku ataków terrorystycznych w przeddzień igrzysk olimpijskich w Soczi. Były to bodaj ostatnie, na dużą skalę, zamachy w Rosji (nie licząc zeszłorocznego zamachu w metrze w Petersburgu).

Makieta Wołgograd Areny; commons.wikimedia.org

Kończąc opowieść tradycyjnie już przyjrzymy się stadionowi. Wołgograd Arena to zbudowany od nowa obiekt w miejscu starego Stadionu Centralnego. Po mistrzostwach będzie to stadion należący do Rotora Wołgograd. Znajduje się w doskonale zlokalizowanym miejscu, nad brzegiem rzeki i w pobliżu Matki Ojczyzny oraz całego kompleksu memoriałowego. Sam stadion robi bardzo dobre wrażenie.
W następnym odcinku odwiedzimy Sarańsk, stolicę ugrofińskiej Republiki Mordowii.

Facebook Comments

Ukończył studia na Wydziale Dziennikarstwa i Nauk Politycznych UW oraz Podyplomowe Studia Wschodnie w Studium Europy Wschodniej UW. Chce zrozumieć czemu wybuchają konflikty etniczne. Uwielbia podróże i historię.

ZOBACZ WSZYSTKIE ARTYKUŁY