Używamy ciasteczek do poprawnego wyświetlania tej strony. Jeśli nie wyrażasz zgody, zmień ustawienia przeglądarki.

Ok
Łukasz Szmidt

Sofia w Warszawie – jak będzie w metrze. Sekcja bułgarska.

Kampania o fotel prezydenta polskiej stolicy przeniosła się przynajmniej na jeden dzień z Warszawy do Sofii. Wizyta Patryka Jakiego wzbudziła kontrowersje w Polsce i w Bułgarii, a temat metra na chwilę opanował krajowe media.

Sofijskie Metro to narodowy projekt, który finansowany jest z budżetu państwa, a nie tylko miasta jak w przypadku Warszawy. Istotną rolę odgrywają także dotacje unijne (ponad 60% finansowania budowy od 2007 roku). Poprzedni mer Sofii a aktualny premier Bojko Borisow uczynił z metra absolutny priorytet rozwoju stolicy. Jego następczyni na tym stanowisku, Jordanka Fandakowa podtrzymuje to stanowisko. Od lat Sofia jest bastionem aktualnie rządzącej konserwatywnej partii (GERB- Obywatele na rzecz Europejskiego Rozwoju Bułgarii) więc łatwiej o fundusze z budżetu państwa na inwestycje w stolicy.

W Sofii plan budowy metra jest realizowany ściśle według wytycznych pochodzących jeszcze z lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku. Zdefiniowano wtedy koncepcję budowy trzech linii na planie trójkąta, które mają docelowo zapewnić sprawną komunikację z każdego punktu bułgarskiej stolicy. Warszawskie metro było planowane już przed II wojną światową, jednak na przestrzeni lat założenia wielokrotnie ulegały zmianie. Najnowsza radosna twórczość kandydatów na prezydenta Warszawy obiecujących nawet 5 linii metra zrealizowanych w czasie dwóch kadencji nie wygląda poważnie.

Liczby mogą robić wrażenie- w latach 2006-18 w Bułgarii powstało aż 27 stacji, w tym odnoga na lotnisko. Warszawa może pochwalić się w tym czasie 11 stacjami metra. Teraz Warszawa ma 28 przystanków w tunelach liczących blisko 30 kilometrów. W Sofii jest 35 stacji, a linie metra liczą 40 km. Oba miasta mają po dwie linie. W Sofii trwa budowa trzeciej linii mającej usprawnić komunikację na osi północ- południe. Obie aglomeracje zamieszkuje podobna liczba ludności.

Różnice tkwią w szczegółach. Geologiczne wyzwania, jakie stały przed budowniczymi metra w Warszawie były o wiele większe niż te spotykane w Sofii. W Sofii nie występuje zjawisko kurzawki- upłynnienia terenu, przez które pod wodą w 2012 roku znalazł się plac budowy stacji Powiśle. Największym problemem przy realizacji metra w Sofii były historyczne pozostałości z czasów rzymskich, które wymagały specjalnych prac archeologicznych i drążenia głębokich tuneli pod centrum miasta.

Plan metra w Sofii

Odmienna jest także koncepcja metra, pociągi w Warszawie poruszają się w dwóch oddzielnych tunelach, w Sofii ruch w obydwu kierunkach odbywa się jednym tunelem. Jest to rozwiązanie tańsze, ale wpływa na częstotliwość ruchu i przepustowość. Według aktualnych danych z dwóch linii metra w Sofii korzysta dziennie ponad 350 tys. pasażerów. Po zbudowaniu III linii wartość ta wzrośnie do ok. 500 tys. podróżnych. Liczba pasażerów podróżujących każdego dnia warszawskim metrem przekroczyła 700 tys. Czas oczekiwania w Sofii na kolejny kurs to przynajmniej 3 minuty i 20 sekund, w Warszawie to jedynie 2 minuty i 20 sekund w godzinach szczytu. Krótsze są także składy- maksymalnie 4 wagony dla Sofii i 6 dla Warszawy. Czas przejazdu najdłuższą linią wynosi odpowiednio 42 minuty w Sofii i 39 w Warszawie przy czym linia sofijska linia M1 jest dłuższa o 6 kilometrów.

Metro w Sofii stanowi inną jakość, jeżeli porównać je do pozostałych opcji transportu zbiorowego, jakie oferuje bułgarska stolica. Jednorazowy bilet na wszystkie środki transportu kosztuje około 4 złotych, jednak od lat nieremontowane linie tramwajowe oraz przestarzały tabor autobusowy sprawiają, że większość mieszkańców wybiera własne auto lub znacznie tańsze niż w Warszawie taksówki. W Sofii niski koszt przejazdu bierze się z braku opłaty startowej i stawce za jeden przejechany kilometr na poziomie 1,40 złotego. Spora konkurencja pomiędzy korporacjami sprawiła, że przejazd taksówką przez stolicę jest najtańszy w całej UE. Silne lobby taksówkarskie doprowadziło do zablokowania w Sofii możliwości świadczenia usług przez światowego potentata w tej dziedzinie- firmę Uber.

Patryk Jaki w sofijskim metrze

Oprócz metra na plus można zaliczyć rozwiniętą sieć trolejbusową. Co ciekawe, zdecydowaną większość trolejbusów stanowią te, które są efektem polsko-czeskiej współpracy. Po Sofii porusza się ponad trzydzieści trolejbusów Skoda Solaris 26tr.

Nie jest to jedyny polski akcent. Instytut Polski w 2016 roku zorganizował wyjątkową i zakończoną sukcesem akcję “Poezja w metrze – wiersze polskich autorów w metrze sofijskim”. Od 24 października do 4 grudnia 2016 r. w wagonach metra mieszkańcy oraz goście stolicy Bułgarii mieli okazję zapoznać się z twórczością Adama Zagajewskiego, Ewy Lipskiej, Ryszarda Krynickiego, Jacka Dehnela czy Krystyny Dąbrowskiej. Wydarzenie było wyjątkowe i długo komentowane przez krajowe media.

Brak większych inwestycji w inne formy transportu zbiorowego niż metro wywołuje słuszne oburzenie działaczy ruchów miejskich. Największą organizacją walczącą o poprawę codziennego życia w Sofii jest Spasi Sofia (Ocalić Sofię). Od lat krytykują oni władze stolicy za nie wystarczająco ekologiczne podejście do kwestii transportu w mieście. Słynna była zimowa akcja założenia masek gazowych na sofijskie pomnikim gdy poziom zanieczyszczenia powietrza wielokrotnie przekroczył dopuszczalne normy. Niektóre postulaty organizacji takie jak kompletna likwidacja miejsc parkingowych w ścisłym centrum trudno zrozumieć jednak działalność organizacji przynosi wymierne efekty.

Sofia wita Patryka Jakiego!

"Добро утро Patryk Jaki"! ZOBACZCIE, JAK PRZYWITALI W SOFII Patryk Jaki NASI PRZYJACIELE Z RUCHU Спаси София!Czy, to co mówią i pokazują w filmie da kandydatowi PiS do myślenia? A co z jego konkurentem Rafał Trzaskowski , który wczoraj też odleciał i zaczął obiecywać wzięte z kosmosu kolejne linie metra?"Panowie, skończcie zabawę kolejkami" – apeluje w filmie nasza kandydatka Justyna Glusman i my się pod tym apelem podpisujemy obiema rękami.Zacznijmy na poważnie rozmowę o transporcie miejskim w mieście. Bo transport to SYSTEM: autobusy, tramwaje, kolej, piesi – nie tylko metro. My już miesiąc temu zaprezentowaliśmy nasz projekt integracji linii kolejowych by stworzyć efekt #10liniiMetra. Już na dniach zaprezentujemy kolejne nasze postulaty.– POLSKA WERSJA DIALOGÓW W FILMIE: Dzień dobry, panie Patryku Jaki. Witamy w Sofii.Jesteśmy ze Spasi Sofia, oddolnej organizacji z Sofii, walczącej o lepsze miasto.Ostatnio dużo mówił Pan o naszym transporcie publicznym, dlatego postanowiliśmy pokazać Panu, jak on naprawdę wygląda.To są pozostałości linii tramwajowej, która kiedyś obsługiwała bardzo gęsto zaludnioną dzielnicę Sofii.Zaledwie miesiąc temu nasz burmistrz postanowił ją zlikwidować, mimo licznych protestów organizowanych przez mieszkańców i ponad pięciu tysięcy podpisów zebranych za jej pozostawieniem. W ciągu ostatnich kilku miesięcy burmistrz Sofii zamknął lub rozebrał ponad 15% linii tramwajowych w mieście. Spowodowało to ogromny problem dla mieszkańców. Jak Pan widzi, niektóre linie tramwajowe kursują raz na 25 min. w godzinach szczytu, a przez pozostałą część dnia co 50 min.Nawet główne linie autobusowe w Sofii kursują w odstępach 10-20 minutowych, co zmusza mieszkańców do korzystania z samochodów.A tak wygląda najbardziej wykorzystywana linia tramwajowa w Sofii.Sieć tramwajowa była przez dziesięciolecia niedofinansowana, bo metro pochłania wszystkie środki i uwagę. W rezultacie infrastruktura jest w opłakanym stanie, a nasze tramwaje jeżdżą najwolniej ze wszystkich stolic Unii Europejskiej.Metro nadal jest rozbudowywane, ale 7 min. oczekiwania w godzinach szczytu i do 14 min. poza godzinami szczytu jest czymś zwykłym. Pokazaliśmy Panu zatem, jak naprawdę działa komunikacja publiczna w Sofii.W ciągu ostatnich dziesięciu lat Sofia zainwestowała ponad miliard euro w rozbudowę sieci metra.Mimo tego, z roku na rok coraz mniej ludzi polega na komunikacji publicznej. Czyli metro to nie wszystko, panie Jaki.A zatem, panie Jaki, następnym razem, gdy przyjedzie Pan do Sofii, mamy nadzieję, że będzie Pan miał bardziej realistyczny pogląd na to, jak działa nasz transport publiczny.

Publiée par Miasto Jest Nasze sur Jeudi 23 août 2018

Spasi Sofia była głównym pomysłodawcą i organizatorem wprowadzenia nocnej komunikacji autobusowej w Sofii. Bułgarska stolica do 2018 roku była jedyną w UE, która nie miała takiej alternatywy dla swoich mieszkańców. Ruchy miejskie zwyciężyły protesty wspomnianego już wcześniej silnego taksówkarskiego lobby i od marca uruchomiono nocną komunikację. Kolejną inicjatywą jest wprowadzenie buspasów. Rzecz zwykła, jednak w całej stolicy jest jedynie 11 km pasów wydzielonych wyłącznie dla transportu miejskiego i oczywiście taksówek. Dla porównania- w Warszawie jest to ponad 65 kilometrów. Borys Bonew ze Spasi Sofia zwraca także uwagę na dobrze rozwiniętą w Warszawie a zaniedbaną w aglomeracji sofijskiej kwestię użycia kolei przy organizacji dojazdu do stolicy dla mieszkańców okolicznych miejscowości. Oczywiście, jest to możliwe jednak czasochłonne i przy użyciu pociągów z poprzedniej epoki. Na ofertę porównywalną z SKM Warszawa i Kolei Mazowieckich nie ma na razie co liczyć- 4 linie podmiejskie i częstotliwość kursowania pociągów na poziomie +/- 10 minut w godzinach szczytu to w bułgarskich realiach kwestia obecnie niemożliwa.

Sofia w rozwoju metra jest lepsza nie tylko od Warszawy, ale także wielu innych stolic europejskich. Niestety, jeśli chodzi o organizację innych środków transportu zbiorowego, jest jeszcze wiele do zrobienia. Wygrany przez bydgoską Pesę przetarg na dostawę tramwajów typu Swing dla Sofii może poprawić obraz komunikacji w bułgarskiej stolicy.

Biorąc pod uwagę polityczną orientację Patryka Jakiego chyba warto spytać, czy skoro już mamy Budapeszt w Warszawie, to czy warto przenosić tutaj także Sofię?

Facebook Comments

Prawnik, historyk sztuki, Ślązak. Mieszka i pracuje w Sofii, urlop spędza najczęściej w krajach dawnego Związku Radzieckiego. Posługuje się czterema językami i przynajmniej po polsku stara się coś mądrego napisać

Tematy: Bałkany, tu i teraz,
ZOBACZ WSZYSTKIE ARTYKUŁY