Halyna Budivska
Adrienne Warren
Paweł Lickiewicz
Paweł Purski
Maciej Zaniewicz
Jana Oparij
Tomasz Kobylański
Matteo Cazzulani
Wojciech Jakóbik
Gabriela Sieczkowska
Krzysztof Kolanowski
Nikolai Holmov
Alisa Fluhrer

The Eastern Partnership – Is There Life After the Polish Presidency?

Read this article in other languages: ru pl


It is well-known that the Eastern Partnership is highly important for the Polish Presidency. Poland was an initiator of the cooperation involving six countries, has still been showing great interest in it, which has been proved in the second half of 2011, during the Polish Presidency, including the summit and several related programmes. Already in the previous six months the Hungarian Presidency did the groundwork with its full support for the Eastern Partnership. Will the Danish Presidency manage the relations towards the Eastern neighbours as a priority or will the program disappear because of either the lack of money or losing the competition with the Union for the Mediterranean? Will there be enough capacity while having a euro crisis?

Europa Wschodnia nocą, autor: NASA's Marshall Space Flight Center, źródło: flickr.com

Eastern Europe by night, author: NASA

The Swedish and Hungarian Presidencies

By launching the Eastern Partnership program in May 2009, Poland and Sweden managed to promote their eastern interests not only at the national but also at the EU level. In the second half of 2009, the EU Presidency was held by Sweden, but because of the nature of the program it was impossible to reach spectacular goals within such a short time. The next presidency having the Eastern Partnership as a priority was the Hungarian one in the first half of 2011. As it is known, the second Eastern Partnership summit would have been the most important event of the Hungarian presidency, but in the end Hungary ended up just setting the stage for the Poles – for whom the issue is much more important than for Budapest.

The Eastern Partnership and the Polish Presidency

It can be stated that there was no major breakthrough during the two days of the summit. For example, the participants could not agree on a more concrete offer about future enlargement promises or visa liberalization– despite the hopes of the Presidency and the partner states.

Polish PM Donald Tusk visiting the Armenian Genocide Memorial, author: PanARMENIAN_Photo, source: flickr.com

(On the other hand, there was no step back either.) It could be assumed in advance that there would be no great changes during the summit. It was not all completely fruitless, however: by the end of the year, the Commission has to prepare a roadmap, containing improvement, aims, means and development steps of the Partnership, covering the time span until the next summit in the second half of 2013.

All in all, during the Polish Presidency there was no extraordinary political breakthrough regarding the Eastern Partnership. This would have been most possible during the summit, and because of the overranked expectations, the Presidency and the partner states see it as a bigger failure than it is in reality. In many other aspects there is, however, significant progress in the Eastern Partnership, widening its scope and involving more and more participants. The program is already functioning not only in the political sphere, but also in business and civil society. It is being improved constantly, through „being run in”, deepening, with more and more actors involved – in a definitely less spectacular but more effective way.

The Danish Presidency

What are the priorities of the next Danish EU Presidency, starting in January? Is the Eastern Partnership on the list? According to the homepage of the Danish Ministry of Foreign Affairs, Denmark has not yet set its priorities for the first half of 2012, as it is expected to be published in December 2011. The important topics, however, have already been summarized. Economic issues dominate the list, which is understandable, considering the current problems of the euro zone. The Presidency will focus on the following topics: the economic situation, economic growth, the EU’s long-term budget, climate, energy, the environment, and Justice and Home Affairs.

Logo Prezydencji Danii

The Danish Presidency logo

Apart from these, the Ministry mentions the importance of the EU as a global actor, but while the other issues were discussed at length, there are no details written about the latter.

Copenhagen emphasizes that the Presidency will deal with issues that are already on the table and that „as presidency, Denmark intends to attempt shape the European Agenda in a way that is compatible with the obligations and duties of a presidency”. Therefore, it can be assumed that it will not be the initiating type of presidency that sheds the light on new topics. This is also understandable, because in the current situation any new initiative would be left out in favour of urgent topics. The Eastern Partnership is, however, already on the table, and thanks to the Polish Presidency, it is functioning as intensively as never before. Will Denmark continue at the same speed or will it slow down – and in case the latter happens, how much?

As stated before, the Eastern Partnership is already placed into orbit and will continue its work even if Copenhagen does not have the capacity to make particular efforts on it. A little effort will be needed, however. It will be Copenhagen’s task to assure that the roadmap – prepared by the Commission in 2011 – will be implemented. It is also impossible to neglect the important events going on in the Partner States, for example in Belarus. In the case of Ukraine, if the Association Agreement is signed until the end of this year, then it will be up to Copenhagen to help the ratification procedure. Moreover, it would be useful to make more „marketing” for the Eastern Partnership both towards the Partner States and EU citizens, but in my opinion the Danish Presidency probably will not have enough capacity left to do this. The Eastern Partnership will also show up during the debates on the next long-term budget. Here it will be important to balance the financial resources within the European Neighbourhood Policy.

The Partnership and its states

Nevertheless, the Eastern Partnership is not a one-sided initiative. In order to proceed, the partner states are also needed. According to Danish researcher Peter Munk Jensen, the ball is in their half now.

Plakat z miasteczka namiotowego przed sądem w którym sądzoną byłą Premier Ukrainy Julię Tymoszenko, autor: balazsgard, źródło: flickr.com

A poster form the tent village in front of the court house where the ex-PM Tymoshenko's trial was held, author: balazsgard, source: flickr.com

They have to show their interest through economic and political reforms, and democracy-building, so that the EU can also get what it wants – meanwhile not turning all its attention and money towards its Southern neighbours. Making the cooperation attractive and effective for both Parties is of uttermost importance. But it is in the EU’s interest to have stable and secure democracies on its Eastern borders with proper border control, working economy and energy security. The partner states had better not hope for EU membership on the short run, but the widening trade relations, the investments and tightening relations in different fields can be very fruitful for them on the long run. To have this, they have to play according to EU rules.

The battle over status and funds

To sum it up, the Eastern Partnership has had problems before, for example the competition with the Union for the Mediterranean, financing troubles or member states with different interests. Despite all this, for the time of the Polish Presidency the program became well-known and popular, and increased chances to improve its effectiveness. Now the biggest challenge is the economic and financial crisis, a vis maior from the viewpoint of the Partnership. It does not only steal financial resources from the program, but also time, energy and attention. The latter one can be compensated by enthusiastic work of those committed to the Partnership – there are quite a lot of them in Poland, for example. Yet the attention and commitment of the political decision-makers cannot be compensated. The Danish Presidency, with its agenda focusing on solving the crisis, and economic and financial issues, will probably not be very helpful on this. At the same time, it will probably not block the Partnership either – most possibly, the topic will be treated neutrally by Copenhagen.

The future perspective

Because of the facts stated above, I assume that in the near future the Eastern Partnership will be able to improve the most in the field of the civil sphere. This slightly differs from the original approach, which was a more state-focused one, based on the relationship between the EU and the six countries, giving financial support and a promise for EU membership in the far future. It is not in contradiction, however, with the original aims, supporting democracy building, improving civil society and therefore lowering the distance from the EU – which can also be seen as some kind of preliminary integration process. On the long run, this could be very useful for the Partner States, especially for their societies – even if, at least at the level of international politics, the Eastern Partnership has to slow down.


1. The beginning of the Eastern Partnership and the challenges for the Hungarian Presidency are summarized by Anton Bendarzsevszkij and Márton Ugrósdy in their article Dare to lead: the Eastern Partnership and the Hungarian EU Presidency.

2. Focus Areas of the Danish EU Presidency

3. Peter Munk Jensen: From Warsaw to Copenhagen

Honourable Mention, Eastbook.eu Contest for Article on Eastern Partnership

Anikó Mészáros

Anikó Mészáros – Student
of International Relations
at Corvinus University of Budapest,
blogger and self-made journalist.
As an IR expert,
fan of Central Europe,
the Nordic
and the Baltic states.

  • Share


Tags: , , , , , , , , , ,

1. The published comments are private opinions of the users. Eastbook.eu does not take responsibility for the contents of the opinions.

2. Eastbook.eu editorial staff reserves the right to delete a comment in the following situations:

  1. The comment contains vulgar language.
  2. The comment offends other nationalities or religions, or incites to racial hatred.
  3. The comment is FUD
  4. The comment is offensive to the author of the publication, other commenting users or any other person.
  5. The comment aims at escalating a conflict between the commenting persons.
  6. The comment is SPAM, an advertisement or a link to infringing websites.

3. Triple contravention of the rules listed in point 2 results in a one-month ban.


2012-01-06 09:56:25

Comment from version: pl

Kolejny ciekawy głos z Zagranicy, tym razem z "bratnich Węgier". To ciekawe, bo Węgry de facto stały się krajem pół-autorytarnym, mniej demokratycznym od Ukrainy, Gruzji, Mołdowy czy nawet Armenii. Czy nie widać tu jakiejś dwulicowości? Pół-autorytarne Węgry mogą cieszyć się wolnym handlem i swobodami przemieszczania ludzi, kapitału w ramach Wolnego Rynku, a o wiele bardziej demokratyczna Ukraina, wsadzająca do więzienia złodziei i zdrajców typu J. Tymoszenko, musi wypuszczać przestępców z więzienia aby móc w ogóle podpisać umowę handlową z Unią?? Osobiście spodziewam się tego, że PW się rozwinie i to dużo mocniej, niż komukolwiek się wydaje. W dobie kryzysu, gdy Unię Europejską czeka dekada recesji i ślamazarnego wzrostu gospodarczego, liczyć się będą 3 rzeczy: biznes, biznes, biznes. Nikt nawet nie myśli i nie pomyśli więcej o rozszerzaniu UE o Turcję czy Kosowo, o krajach PW w ogóle nawet nie mówiąc. Członkostwo tych krajów należy odłożyć na jakieś 20 lat, a de facto na zawsze. Dlatego Partnerstwo Wschodnie może zostać z czasem rozszerzone w nową inicjatywę "Szerokiej Europy", w którą weszłyby takie kraje jak Turcja, Rosja, Gruzja, Armenia, Azerbejdżan, Norwegia, Szwajcaria, Ukraina, Białoruś, Mołdowa, Kosowo, Izrael, Libia, Tunezja, Egipt, Irak, Iran, Kazachstan i może nawet więcej. Będą to kraje mniej lub bardziej zintegrowane z UE, kraje europejskie jak Norwegia czy Ukraina będą w pełni zintegrowane, poza członkostwem (głównie dlatego, że nie będą chciały wchodzić do organizacji bez przyszłości). Kraje pozaueuropejskie, jak Libia, Iran czy Izrael będą pewnie zintegrowane mniej, np. jak obecna Turcja, w ramach Unii Celnej lub czegoś takiego. Tak więc, ani autor, ani nikt na tym portalu nie powinien wątpić w sens PW, a raczej bardziej wątpić w sens samej UE, która wyczepała swoje możliwości wzrostu gospodarczego i swoją strukturę w obecnym kształcie.


Pawel Lickiewicz

2012-01-07 11:48:36

Comment from version: pl

@ Węgry de facto stały się krajem pół-autorytarnym, mniej demokratycznym od Ukrainy, Gruzji, Mołdowy czy nawet Armenii - hehehe @"Szerokiej Europy" & @UE, która wyczepała swoje możliwości wzrostu gospodarczego - strasznie szeroka ta "Szeroka Europa" - Zdecydowanie Kazachstan będzie bardziej zintegrowany z UE niż z Chinami. Myślę, że do takiej "Szerokiej Europy" zapomniał Pan dodać Afganistanu Chin i Indii. @nikt na tym portalu nie powinien wątpić w sens PW, a raczej bardziej wątpić w sens samej UE - rzeczą niezwykle skomplikowaną jest wątpić w UE przy jednoczesnej wierze w PW - jako że to inicjatywa unijna. Ale kto wie, może jest w tym jakaś logika.



2012-01-07 14:33:16

Comment from version: pl

Po raz kolejny spytam, skąd u Pana ta skłonność do żartów, zamiast racjonalne i sensowne odpowiadanie. Jak się nie ma nic do powiedzenie, to już lepiej milczeć niż się śmiać. Czy w Gruzji, Mołdowie lub na Ukrainie, rząd sprawuje kontrolę nad postanowieniami Banku Centralnego? Czy w tych krajach, za pisanie źle o władzy można dostać karę więzienia? Powiem szczerze, że nie ma nic przeciwko takim praktykom, jeśli służą one krajowi, ale dlaczego być tak zakłamanym i stosować podwójne standardy. Ukraina, Białoruś czy Armenia w 100 proc. kwalifikuje się obecnie do członkostwa w UE, bo to przecież organizacja w stylu Związku Sowieckiego, z niedemokratyczną władzą wykonawczą, bez jakiejkolwiek społecznej kontroli nad procesem wprowadzania prawa, obalająca demokratycznie wybrane rządy, tylko po to, aby ratować coś, sama spaprała (jak nie wiadomo o chodzi, to chodzi o obalenie rządów Grecji i we Włoszech, tylko po to, aby podtrzymywać trupa, jaką jest anty-dolar, zwany euro, a raczej truporo). Dlaczego we Włoszech czy w Grecji ma być niedemokratycznie wybrany rząd, wręcz dyktatura, a na Białorusi, gdzie władzę sprawuje osoba, która dostała wg. niezależnych badań ponad 50 proc, głosów. Wyrzućmy w takim razie Grecję, Włochy czy inne dyktatury z UE, bo się nie kwalifikują do członkostwa. Co do "unijności" to warto przypomnieć, że pomysłodawcą była Szwecja i Polska, kraje, które w tym badziewiu unijnym siedzą krócej, niż ona istnieje, może właśnie dlatego taki program w ogóle powstał. Moim zdaniem, w obliczu bardzo realnej perspektywy rozwalenia się UE w obecnym kształcie i niechybnym powrocie do źródeł czyli tylko EWG, należy pomyśleć jak to ma wszystko wyglądać za 10-20 lat. Jaki jest sens zmuszać kraje PW do jakichś durnych przepisów typu "ochrona kwiatków na Nowej Zelandii", skoro za 10-20 lat, nie będzie takiej potrzeby, bo nie będzie unijno-totalitarnej dyktatury?? Należałoby się skupić raczej na rzeczach realnych i pragmatycznych czyli maksymalnym uwolnieniu gospodarki, liberalizacji przepływu ludzi i kapitału między krajami UE i PW, tak jak ma to miejsce w przypadku Norwegii czy Szwajcarii. Norwegia nie chce nawet myśleć o wstępowaniu do kołchozu unijnego, niechęć wyraża tam blisko 90 proc. społeczeństwa, w Szwajcarii jest podobnie. Islandia zapewne odrzuci ewentualny traktat akcesyjny i zintegruje się z Kanadą czy Stanami Zjednoczonymi w ramach jakichś nowych struktur. To, że świat i poszczególne regiony oraz kraje będą się ze sobą integrować to normalne, problem w tym, że wzór unijny to najgorszy możliwy wzór do naśladowania, bo zamiast integracji stała się totalitaryzacja życia i zaciskanie pętli wolnościach obywatelskich i prawach człowieka (zmuszanie ludzi do myślenia ekologicznego, nakaz wielbienia gejów i lezbijek, itd, itp). Gdzie tu wolność, gdzie tu swoboda? Zaczynam powoli się zgadzać z najbardziej skrajnymi osobami, porównującymi UE do czegoś gorszego niż III Rzesza+ZSRR razem wzięte. Właśnie dlatego uważam, że takie normalne kraje jak Białoruś, Ukraina, Rosja czy Turcja powinny jak najszybciej znaleźć się w UE, aby ją uleczyć od środka i wyplenić wszystkie zarazy. Te kraje powinny zostać przyjęte już dzisiaj.


Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Subscribe to Eastletter Become an author


Recent comments