Używamy ciasteczek do poprawnego wyświetlania tej strony. Jeśli nie wyrażasz zgody, zmień ustawienia przeglądarki.

Ok
Łukasz Grajewski

Białoruś: Paźniak o tym co było i będzie

Zianon Paźniak, legenda białoruskiej opozycji demokratycznej, 15 września wystąpił publicznie w warszawskiej auli Collegium Civitas na 12 piętrze Pałacu Kultury i Nauki. Na zaproszenie organizacji Białoruska Pamięć Narodowa dzielił się ze słuchaczami cierpką krytyką na temat obecnej sytuacji w kraju.

Zenon Paźniak, autor: Alma Pater, źródło: wikimedia commons

Zianon Paźniak, autor: Alma Pater, źródło: pl.wikipedia.org

Zianon Paźniak uważany jest za twórcę demokratycznej opozycji na Białorusi. Działalnością antykomunistyczną oraz agitacją na rzecz języka białoruskiego parał się od lat 70-tych XX wieku. Pod koniec lat 80-tych odkrył masowe groby ofiar NKWD na uroczysku w Kuropatach nieopodal Mińska. Odkrycie sowieckich zbrodni było impulsem do społecznych protestów na terenie Białoruskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej (BSRR). – Pierwszy raz w Związku Sowieckim znaleziono dowody zbrodni komunistycznych. Wcześniej do ludzi docierały abstrakcje, nie poparte faktami. Kiedy opublikowaliśmy artykuł o Kuropatach, czytali go wszyscy, choć nie było wtedy telefonów komórkowych, ani internetu. Poczucie sprawiedliwości wywiodło ludzi na ulice – Paźniak tłumaczył zgromadzonym na sali pierestrojkę w wydaniu białoruskim. Polityk współtworzył Białoruski Front Ludowy (BNF), który jako ruch polityczny przyczynił się do utworzenia niepodległej Białorusi. – BNF został stworzony w zupełnie demokratyczny sposób. Naszymi głownymi ideami była niezależność kraju, język białoruski, Czarnobyl, demokracja, antykomunizm. Wtedy to były nowe idee.

Paźniak największą część swojego przemówienia poświęcił okresowi uzyskania suwerenności, a dzień 25 sierpnia 1991 r., kiedy to Rada Najwyższa BSRR ogłosiła niepodległość nazwał najważniejszym wydarzeniem w historii Białorusi na przestrzeni przeszłych 200 lat. – To była nasza bitwa pod Orszą. Garstka opozycjonistów wygrała z komunistami. Oni nie mieli koncepcji co robić i w praktyce zrealizowali program BNF-u. Jako polityk od lat przebywający na politycznej emigracji za granicami Białorusi, Paźniak znany jest z nieprzejednanej krytyki prezydenta Aleksandra Łukaszenki. – Dla Łukaszenki suwerenność Białorusi nigdy się nie liczyła. On chciał zostać prezydentem Rosji, zdając sobie sprawę, że Jelcyn nie będzie rządził wiecznie – tłumaczył, powołując się na osobistą znajomość prezydenta Białorusi z wczesnych lat 90-tych, kiedy to razem zasiadali w parlamentarnych ławach. Były lider opozycji odniósł się też do planowanych na jesień kolejnych edycji protestów organizowanych w internetowych portalach społecznościowych: – Nie będzie gorącej jesieni, ogień na początku musi zapłonąć w ludziach tu i tu – przekonywał przybyłych na spotkanie wskazując na głowę i serce.

Facebook Comments
Łukasz Grajewski

Socjolog, absolwent Studium Europy Wschodniej UW. Pracował w administracji publicznej, aktywny w trzecim sektorze (Fundacja Wspólna Europa, Polska Fundacja im. Roberta Schumana, Inicjatywa Wolna Białoruś). Autor licznych publikacji o Europie Wschodniej w polskich mediach.

Kontakt: l.grajewski@eastbook.eu

ZOBACZ WSZYSTKIE ARTYKUŁY